Miljoenenverlies, ruzie en technische missers: boek onthult hoe achtbaanbouwer Vekoma door het oog van de naald kroop

In dit artikel:

Een nieuw boek over Vekoma laat zien dat de Nederlandse achtbaanbouwer na het faillissement van 23 augustus 2001 nog lang niet uit de problemen was. De fabrikant uit het Limburgse Vlodrop werd voor 9,5 miljoen euro overgenomen door de gebroeders Joop en Henk Roodenburg, eigenaren van hijsinstallatiebedrijf Huisman. Nadat zij de financiële situatie beter hadden onderzocht, overwogen ze de onderneming alsnog te sluiten. De aanslagen van 11 september 2001 zorgden bovendien voor een sterke daling van het aantal orders. Het verlies liep op tot 15 miljoen euro; bij 20 miljoen zou Huisman de stekker eruit trekken. Dat punt werd uiteindelijk niet bereikt.

De redding kwam volgens Joop Roodenburg mede tot stand door de inzet van zijn broer Henk en door een snelle versterking van de serviceafdeling. Klanten klaagden over de kwaliteit van achtbanen en de gebrekkige dienstverlening. De nieuwe eigenaren troffen volgens Roodenburg bovendien een organisatie aan zonder duidelijke leiding. De samenwerking met voormalig directeur en aandeelhouder Roger Houben verslechterde en eindigde in 2003 met zijn vertrek.

Het boek beschrijft verschillende oorzaken van de ondergang. Onder Houben wilde Vekoma uitgroeien van achtbaanfabrikant tot een internationaal entertainmentbedrijf. Grote uitbreidingsplannen in de Verenigde Staten en de overname van het bedrijf Storyline liepen echter vast. Ook kreeg Six Flags, na overnames van onder meer Walibi Wavre en Walibi Flevo, veel macht als klant. Vekoma nam onder zware financiële voorwaarden een bestelling voor dertien achtbanen aan, terwijl de engineeringafdeling al overbelast was. Betrokkenen spreken over veel managementwisselingen, weinig overleg en een angstcultuur. Toen de orderportefeuille in één jaar van 23 naar één opdracht kromp en investeerders niet konden worden gevonden, trok de bank het krediet in. Van de 274 werknemers konden er 140 bij de doorstart terugkeren.

Technische problemen kostten Vekoma al vóór het faillissement miljoenen. In de Verenigde Staten werden vijf banen stilgelegd vanwege haarscheurtjes in de ophanging van de treinen; de reparaties kostten ruim 8 miljoen gulden. Een experimentele magneetaandrijving voor een achtbaan in het Zweedse pretpark Liseberg faalde tijdens tests, waarbij een deel van een stoel losraakte. De attractie werd uiteindelijk omgebouwd naar een traditioneel systeem. Ook de Python in de Efteling had aanvankelijk problemen: door een uitvoeringsfout kregen passagiers harde klappen. Een aanpassing van de baan verhielp dat probleem.

Naast mislukkingen beschrijft journalist Pieter Maessen in het 140 pagina’s tellende boek ook successen en opvallende verkoopmethoden. Vekoma verkocht uiteindelijk meer dan vijftig exemplaren van de succesvolle boomerangachtbaan. Een onbetaald reuzenrad leidde ertoe dat het bedrijf zelf parken ging benaderen en onder meer aan Walibi ging leasen. Jacques Houben vertelt daarnaast hoe hij met stevige onderhandelingstactieken opdrachten van Disney en een Japanse klant binnenhaalde.

Ook latere projecten, zoals de complexe achtbaan Battlestar Galactica in Singapore, kenden grote technische problemen, maar zijn uiteindelijk gerealiseerd. In 2018 werd Vekoma verkocht aan het Japanse Sansei Technologies. Het bedrijf bleef op zijn historische locatie in Vlodrop, waar inmiddels de Vekoma Campus is gebouwd. Het boek Achtbaanbouwers – Vekoma: 100 Jaar Limburgs Ondernemerschap verscheen ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan en kwam op 21 oktober uit.